Minh Đức Hoài Trinh, tác giả bài thơ "Kiếp nào có yêu nhau"

Gửi bởi: kynguyen65 | Lượt xem: 5416

Minh Đức Hoài Trinh, tác giả bài thơ "Kiếp nào có yêu nhau" là người phụ nữ xinh đẹp và ăn mặt rất có gu. Bà thông thạo ba ngoại ngữ là Anh, Pháp, Hoa. Bà làm thơ, viết văn, viết kịch bản sân khấu, viết báo và dạy cả đàn tranh

Chân dung bà Minh Đức Hoài Trinh

 

Nhưng tất nhiên, người ta chỉ biết đến bà nhiều nhất thông qua hai bài thơ được Phạm Duy phổ nhạc là "Kiếp nào có yêu nhau" và "Đừng bỏ em một mình". Đây là hai trong số hơn chục bài Phạm Duy lấy chủ đề là hiện sinh và cái chết.

 Bà Minh Đức Hoài Trinh tại pháp


Hoài Trinh từng thừa nhận : nếu không có nét nhạc thần tình của Phạm Duy, "Kiếp nào có yêu nhau" đã không có một sức sống mãnh liệt đến thế. Bài hát mở đầu với một lời nửa yêu cầu, nửa van xin, được cất lên một cách đầy thảng thốt: “Đừng nhìn em nữa anh ơi”
 

Hoài Trinh không bao giờ nói quang cảnh của cuộc gặp gỡ trong bài thơ này là khi nào. Nhưng người nghe bàng bạc nhận ra nó là cõi mộng. Đấy là cái cõi mà Phạm Duy từng đau khổ đến mức muốn "giết người trong mộng vẫn đi về" sau này.
Bài "Kiếp nào có yêu nhau" rất đau khổ, nhưng qua giọng ca Thái Thanh còn được phủ thêm một chút liêu trai. Nếu nghe thêm bản "Đừng bỏ em một mình" cũng của Hoài Trinh, nói về lời van xin, năn nỉ của một cô gái... đã chết ở trong huyệt, sẽ càng nhận ra: quang cảnh của cuộc gặp gỡ này khó có thể ở ngoài đời thực. 

Trong một đoạn sau, Hoài Trinh viết:
"Kiếp nào có yêu nhau
Nhớ tìm khi chưa nở
Hoa xanh tận ngàn sau
Tình xanh không lo sợ"

 

Đoạn thơ ấy nghe như một lời trối. 

Phạm Duy còn sợ thính giả chưa hiểu, đã cẩn thận thêm vô mấy câu không có trong bài thơ gốc:
"Đôi mi đã buông xuôi,
môi răng đã quên cười."

 

Bài thơ lẫn bài hát là sự dằn vặt muôn đời của những kẻ yêu nhau. Ở đây, nỗi dằn vặt ấy lại mang một màu sắc rất phụ nữ. Nàng quay mặt đi bảo "Anh đừng nhìn em nữa", nhưng đến câu áp chót lại thảng thốt lần nữa: " Anh đâu, anh đâu rồi".
 

Bài này, Phạm Duy sửa lời nhiều, không phải vì ông không có khả năng giữ nguyên tác mà vì ông sợ người ta không thật sự cảm được tinh thần bài thơ. Bởi nếu chỉ là chuyện yêu đương bình thường, giận hờn bảo "Đừng nhìn nhau nữa" thì không có gì đặc biệt. Phạm Duy sửa lời một vài chỗ để nổi bật sự bất lực của con người, tình yêu và thân phận trước cái chết. Những người yêu nhau có thể làm gì trước tạo hóa, trước "trăng thu gãy đôi bờ, chim bay xứ xa mờ". Họ còn biết làm gì trước cái chết, ngoài việc "Nhắn cho ta. Hoa xanh đã bơ vơ. Đêm sâu gối ơ thờ".
 

Hoài Trinh là một trong những "Huế nữ" mà Phạm Duy đã gặp những ngày ở Huế khi đi theo gánh hát của Đức Huy hơn nửa thế kỷ trước. Họ gặp nhau lần thứ hai ở vùng kháng chiến. Phạm Duy kể khi nàng rời Huế để ra vùng kháng chiến đã mang theo "đôi gót chân đỏ như son và đôi mắt sáng như đèn pha ô tô". Lần thứ ba tương hội là ở Paris. Họ đã nói với nhau những chuyện gì, giữa họ là một mối giao tình văn nghệ nào rất ít người biết. Chỉ biết Phạm Duy đã trổ hết tài nghệ để chấp cánh cho hai bài thơ của nàng. Trong đó, "Kiếp nào có yêu nhau" xứng đáng được gọi là một kiệt tác.
 

Ca khúc có những đoạn chuyển rất đột ngột để diễn tả cái tột cùng của tình yêu lẫn khổ đau. Nữ trung Thái Thanh, nam trung Tuấn Ngọc. Cả hai đều đã hát bài này và đưa cái buồn lên tột đỉnh sầu. 
 

"Đừng nhìn em nữa anh ơi 
Hoa xanh đã phai rồi 
Hương trinh đã tan rồi 
Đừng nhìn em, đừng nhìn em nữa anh ơi 
Đôi mi đã buông xuôi, môi răng đã quên cười. 
Hẳn người thôi đã quên ta 
Trăng Thu gẫy đôi bờ 
Chim bay xứ xa mờ. 
Gặp người chăng, gặp người chăng, nhắn cho ta 
Hoa xanh đã bơ vơ đêm sâu gối ơ thờ. 
Kiếp nào có yêu nhau 
Thì xin tìm đến mai sau 
Hoa xanh khi chưa nở 
Tình xanh khi chưa lo sợ 
Bao giờ có yêu nhau 
Thì xin gạt hết thương đau 
Anh đâu anh đâu rồi? 
Anh đâu anh đâu rồi? 
Đừng nhìn nhau nữa anh ơi 
Xa nhau đã xa rồi, quên nhau đã (đã) quên rồi 
Còn nhìn chi, còn nhìn chi nữa anh ơi 
Nước mắt đã buông rơi theo tiếng hát qua đời 
Đừng nhìn nhau nữa... anh ơi!"

 

Theo bài viết của anh Hữu Thanh 

Các bài viết khác:
Quán nửa khuya -  Ai mãi phong trần để đi tìm hương cố nhân...
Quán nửa khuya - Ai mãi phong trần để đi tìm hương cố nhân...

Trong một con hẻm nhỏ của khu phố, quán mở từ nửa đêm về sáng với mấy món không thay đổi: cơm tấm, xôi, cà phê... 

Đôi nét câu chuyện
Đôi nét câu chuyện "Đồi thông hai mộ"

Đồi thông hai mộ là một địa điểm tham quan du lịch nằm trên đồi thông bên bờ hồ Than Thở, Đà Lạt. Nơi này được nhiều người biết đến vì gơi nhớ một câu chuyện tình buồn của một đôi trai gái…

"Thương về miền Trung" bị nhầm lẫn tên tác giả hàng thập kỷ

Nhạc sĩ Châu Kỳ mới là người sáng tác ca khúc "Thương về miền Trung" chứ không phải Minh Kỳ hay Duy Khánh

Nghe bài hát

Tuấn Ngọc Am

Lệ Thu Em

Khánh Hà Em

Đức Tuấn Bm

Ý Lan D#m

Ngọc Hạ Fm

Họa Mi Fm

Thái Thanh (trước 75) Gm

Tấn Minh Am

Lâm Nhật Tiến Am

Thiên Kim D#m

Diệu Hiền Em

Duy Quang Am

Chế Linh (trước 75) Bbm

Khánh Ly (trước 75) Em

Minh Oanh Abm

Hợp âm ca khúc
Kiếp nào có yêu nhau

1. [Am] Đừng nhìn anh nữa em ơi, [C] hoa xanh đã phai rồi [Dm] Hương trinh đã tan [Am] rồi Đừng nhìn anh đừng nhìn anh nữa em [Dm] ơi Đôi mi đã buông [C] xuôi, môi răng đã…